Cyngor Celfyddydau Cymru | Adolygiad Annibynnol o Gefnogaeth i Gyhoeddi a Llenyddiaeth yng Nghymru
Nôl at y rhestr newyddion

Adolygiad Annibynnol o Gefnogaeth i Gyhoeddi a Llenyddiaeth yng Nghymru

Datganiad gan Gyngor Celfyddydau Cymru 10 Gorff 2017

Adolygiad Annibynnol o Gefnogaeth i Gyhoeddi a Llenyddiaeth yng Nghymru

Yn ei gyfarfod ddydd Gwener, 7 Gorffennaf 2017, ystyriodd Cyngor Celfyddydau Cymru'r "Adolygiad Annibynnol o Gefnogaeth i Gyhoeddi a Llenyddiaeth yng Nghymru" a gomisiynwyd gan Lywodraeth Cymru

Rydym yn hynod siomedig ar ansawdd yr adroddiad hwn. Comisiynodd Llywodraeth Cymru ddadansoddiad manwl a thrylwyr o'r sector. Yn hytrach, yr hyn sydd gennym yw adroddiad sy’n darparu dadansoddiad rhannol ac sy’n anghyson yn ei feirniadaeth. Mae hyn yn tanseilio awdurdod casgliadau'r panel adolygu.

Byddwn yn cyflwyno ymateb cyflawn i Lywodraeth Cymru. Fodd bynnag, mae yna dri mater yr hoffem sôn amdanynt yn awr.

1. Cynigir newidiadau sylweddol i'r ffordd y cyflawnir y gweithgareddau sydd dan reolaeth Llenyddiaeth Cymru ar hyn o bryd. Nid ydym wedi ein hargyhoeddi gan yr awgrym y dylid trosglwyddo'r rhain i Gyngor Llyfrau Cymru. Mae cryfderau lu gan y Cyngor Llyfrau, ond nid yw'r adroddiad yn cynnwys unrhyw asesiad o ran a yw'r newidiadau penodol hyn yn debygol o weithio. Hwn yw’r unig ateb a gynigir, a hynny heb unrhyw werthusiad o'i fanteision nac unrhyw asesiad o’i werth am arian. Mae hyn yn sail digon simsan ar gyfer cyflwyno newid mor radical.

2. Nid yw'r adroddiad yn cynnig safbwynt cytbwys am weithgareddau, cyflawniadau a hyfedredd Llenyddiaeth Cymru. Mae'r adroddiad yn dewis cyflwyno Llenyddiaeth Cymru fel sefydliad sy'n gwegian ar ddibyn argyfwng, ac nad yw'n ffit i gael cyllid cyhoeddus. Rydym ni'n anghytuno'n llwyr â'r farn hon.

Mae Llenyddiaeth Cymru'n derbyn cyllid sylweddol gan Gyngor y Celfyddydau, felly mae'n naturiol fod gennym fuddiant arbennig o weld y sefydliad yn llwyddo. Ond mae gennym gyfrifoldeb i drethdalwyr Cymru hefyd fel stiwardiaid cronfeydd cyhoeddus. Roeddem wedi cyflwyno safbwynt gofalus a chytbwys i banel yr adolygiad o'n dadansoddiad o'r sialensiau y mae Llenyddiaeth Cymru'n eu hwynebu, a'r cynnydd y mae'n ei wneud i dyfu a datblygu gweithgarwch. Nid oedd yr adroddiad yn adlewyrchu hyn.

3. Fe gyflwynon ni nifer o sylwadau i'r Panel ar ddulliau mwy integredig o gefnogi'r sectorau Cyhoeddi a Llenyddiaeth. Roedd y rhain yn cynnwys sylwadau am sut y gellid trefnu a dosbarthu cyllid mewn ffordd wahanol yn y dyfodol. Siomedig felly oedd gweld yr adroddiad yn awgrymu ein bod ni'n hyrwyddo cyfuno Cyngor y Celfyddydau a Chyngor Llyfrau Cymru. Yn wir, roedd ein cyflwyniad gwreiddiol i'r panel yn llwyr ddiystyru awgrym o'r fath.

Er ein siom gyda'r adroddiad, rydym yn credu bod Llywodraeth Cymru wedi ymrwymo i ddod o hyd i ddeilliannau sy'n gyson â pholisi'r Llywodraeth ac a fydd yn darparu'r manteision mwyaf i'r llu o sefydliadau ac unigolion sydd ynghlwm wrth Gyhoeddi a Llenyddiaeth yng Nghymru. Rydym yn parchu safbwynt Llywodraeth Cymru, a byddwn yn gweithio mewn ffordd gadarnhaol â phawb o dan sylw i gytuno ar gynigion ymarferol a fforddiadwy a fydd yn sicrhau y gallwn gyflawni'r amcanion hyn.

Elusen Gofrestredig Rhif 1034245